Жанармай бағасының өсуі аясында Ұлыбританияның ТБИ деректері инфляцияның соңғы 13 айдағы ең жоғары деңгейге жеткенін көрсетеді деп күтілуде

  • Ұлыбританияның Ұлттық статистика басқармасы сәрсенбіде қазан айындағы CPI деректерін жариялайды.
  • Қазан айында Ұлыбританиядағы жылдық жалпы инфляция жеделдейді, ал базалық CPI тұрақтанады деп күтілуде.
  • Англия банкі желтоқсанда мөлшерлемені көтереді деген нарықтық күтулер сақталып отырғандықтан, Ұлыбританияның CPI деректері британ фунты бағамының күрт өзгеруіне түрткі болуы мүмкін.

Ұлыбританияның Ұлттық статистика басқармасы (ONS) сәрсенбіде GMT бойынша сағат 07:00-де нарық үшін аса маңызды қазан айындағы тұтыну бағалары индексінің (CPI) деректерін жариялайды. 

Инфляция туралы есеп Англия банкінің (BoE) желтоқсанда пайыздық мөлшерлемені тағы да көтеру-көтермеуін айқындап, британ фунтына (GBP) елеулі әсер етуі мүмкін.

TMGM талдауы: Қаржы нарығы жаңалықтары, экономикалық күнтізбе және нарықтық шолулар

Ұлыбританияның алдағы инфляция есебінен не күтуге болады?

Ұлыбританияның тұтыну бағалары индексі қазан айында жылдық есеппен 3,7%-ға өседі деп күтілуде. Қыркүйекте өсім 3,5% болған.

Болжам расталса, көрсеткіш соңғы он үш айдағы ең жоғары деңгейге жетіп, Англия банкінің болжамына сай келеді және орталық банктің 2% нысаналы деңгейінен едәуір жоғары болып, өсу үрдісін жалғастырады.

Ирандағы соғыс салдарынан жанармайдың қымбаттауы жалпы көрсеткіштің өсуіне қысым жасап отыр.

Энергия, азық-түлік, алкоголь және темекі сияқты бағасы құбылмалы тауарларды есепке алмайтын базалық CPI инфляциясы есепті кезеңде жылдық есеппен 2,8% деңгейінде өзгеріссіз қалады деп күтілуде.

Сала сарапшыларының пікірінше, ресми деректер Англия банкінің ақша-кредит саясатын айқындайтын басшылары үшін маңызды көрсеткіш саналатын қызметтер секторындағы инфляцияның қыркүйектегі 3,7%-дан жылдық есеппен 3,8%-ға дейін жеделдегенін көрсетуі тиіс.

Сонымен қатар, осы кезеңде Ұлыбританияның айлық CPI өсімі қыркүйектегі 0,4%-дан 0,5%-ға дейін жеделдейді деп болжануда.

Ұлыбританияның тұтыну бағалары индексі туралы есеп GBP/USD жұбына қалай әсер етеді?

LSEG деректеріне сәйкес, қазіргі нарықтық бағалар Англия банкінің желтоқсанда өтетін биылғы соңғы отырысында мөлшерлемені тағы 25 базистік тармаққа көтеру ықтималдығын шамамен 90% деп бағалап отыр.

Ұлыбританияның еңбек нарығы берік әрі экономикасы орнықты болып отырған жағдайда, CPI деректері инфляцияның өсу үрдісі жалғасып жатқанын және оның орталық банкті желтоқсанда мөлшерлемені көтеруге көндіруге жеткілікті екенін анықтауда шешуші рөл атқарады.  

Ұлыбритания экономикасы үшінші тоқсанда (Q3) болжамдарға сай 0,7%-ға өсті. Бұл Англия банкіне ақша-кредит саясатын одан әрі қатаңдатуды қарастыруға көбірек мүмкіндік береді.

Орталық банк қараша айындағы Ақша-кредит саясаты туралы есебінде (MPR) Ұлыбританияның ЖІӨ өсімі осы уақытқа дейін «күтілгеннен де орнықты» болғанын атап өтті. Алайда банк өсім жылдың соңғы тоқсанында және 2027 жылдың басында баяулайды деп болжанатынын мәлімдеді.

Ал Ұлыбританияның Ұлттық статистика басқармасы (ONS) сейсенбіде жариялаған соңғы деректерге сәйкес, жұмыссыздық деңгейі тамыздағы 4,7%-дан қыркүйекте күтпеген жерден 4,6%-ға төмендеген.

Алайда қыркүйекте аяқталған үш айда бонустарды қоспағандағы орташа апталық жалақы өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 3,5%-ға жоғары болды. Бұл 3,6% болжамнан сәл төмен әрі тамызда аяқталған үш айдағы 3,7% өсімнен баяу.

Англия банкі АҚШ пен Иран арасындағы қақтығыс салдарынан бұған дейін мұнай бағасының күрт қымбаттауы бизнестің жалпы шығындарына қаншалықты әсер етіп, инфляциялық қысымды күшейтіп жатқанын бағалау үшін жалақы өсімін мұқият қадағалайды.

Қатаң ақша-кредит саясатын барынша жақтайтын басшылардың бірі, Англия банкінің бас экономисі Huw Pill өткен аптада Financial Times (FT) басылымына берген сұхбатында «энергияның жоғары құны жалақы мен компаниялар бағаларының кең ауқымына әсер ететін „екінші реттік әсерлер“ қаупін ескере отырып, Ақша-кредит саясаты комитетінің (MPC) 17 желтоқсандағы келесі отырысында мөлшерлемені көтеруден бөлек, 2027 жылы да оны одан әрі көтеру қажет болады деп күтетінін» білдірді. 

Осындай макроэкономикалық жағдайда Англия банкінің пайыздық мөлшерлеме жөніндегі келесі қадамын бағалау үшін бар назар Ұлыбританияның инфляция деректеріне ауып отыр.

Осыны ескере отырып, Ұлыбританияның CPI деректері жарияланғаннан кейінгі екі негізгі ықтимал сценарийді талдап көрейік.

Базалық CPI-дің жылдық және айлық көрсеткіштері күтілгеннен жоғары болса, желтоқсанда мөлшерлеменің тағы көтерілуі іс жүзінде айқын болады. Бұл АҚШ долларына (USD) сұраныс бәсеңдемей тұрған кезде GBP үшін аса қажет қолдау болмақ.

Керісінше, базалық инфляцияның күтпеген жерден баяулауы нарық қатысушыларын Англия банкі желтоқсанда мөлшерлемені көтереді деген күтулерін азайтуға итермелеуі мүмкін. Бұл фунт стерлингке қысым жасап, GBP/USD жұбының одан әрі төмендеуіне түрткі болады.

FXStreet-тің Азия сауда сессиясы бойынша жетекші талдаушысы Dhwani Mehta осы негізгі валюта жұбына қысқаша техникалық болжам ұсынып, былай түсіндіреді: «GBP/USD шамамен 1,3325 пен 1,3410 аралығында шоғырланған барлық негізгі күндік қарапайым жылжымалы орташалардан (SMA) төмен қалып отырғандықтан, қысқа мерзімді төмендеу бағытын сақтап отыр. 14 күндік салыстырмалы күш индексінің 39 деңгейінде болуы, артық сатылу аймағына өтпестен, сатушылардың басымдығы әлі де сақталғанын аңғартады».

«Төмендеу жағдайында бастапқы қолдау 14 қазандағы ең төменгі 1,3137 деңгейінде көрінеді. Одан төмен түссе, 1,3100 деңгейі сыналады. Неғұрлым терең құлдырау 2025 жылғы 19 қарашадағы ең төменгі 1,3044 деңгейіне жол ашады, сол тұста арзандаған кезде сатып алуға қызығушылық пайда болады деп күтілуде. Ал елеулі қалпына келу басталуы үшін 1,3300 психологиялық деңгейін қайта бағындыру аса маңызды. Келесі кедергі 1,3325 маңындағы 50 күндік SMA деңгейінде, одан кейін 1,3347 деңгейіндегі 21 күндік SMA орналасқан», – деп қосты Dhwani.

Экономикалық көрсеткіш

Базалық тұтыну бағалары индексі (жылдық есеппен)

Ұлыбританияның Ұлттық статистика басқармасы ай сайын жариялайтын базалық тұтыну бағалары индексі (CPI) халықаралық стандарттарға сәйкес есептеледі және тұтыну бағаларының инфляциясын, яғни үй шаруашылықтары сатып алатын тауарлар мен қызметтер бағасының өсу немесе төмендеу қарқынын өлшейді. Жылдық көрсеткіш есепті айдағы бағаларды өткен жылдың сәйкес айындағы бағалармен салыстырады. Базалық CPI азық-түлік, энергия, алкоголь және темекі сияқты құбылмалы құрамдастарды есепке алмайды. Базалық CPI инфляцияны және сатып алу үрдістеріндегі өзгерістерді бағалайтын негізгі көрсеткіш болып саналады. Әдетте жоғары көрсеткіш фунт стерлингтің (GBP) нығаюына, ал төмен көрсеткіш әлсіреуіне ықпал ететін фактор ретінде қарастырылады.

Толығырақ оқыңыз.

Келесі жарияланым: Сәрсенбі, 2026 жылғы 18 қараша, 07:00

Жиілігі: Ай сайын

Консенсус болжамы: 2,8%

Алдыңғы көрсеткіш: 2,8%

Дереккөз:Ұлттық статистика басқармасы

Англия банкінің міндеті тұтыну бағаларының жалпы индексімен (CPI) өлшенетін инфляцияны 2% шамасында ұстап тұру болғандықтан, ай сайын жарияланатын бұл деректің маңызы зор. Инфляцияның өсуі Англия банкінің пайыздық мөлшерлемелерді ертерек әрі жылдамырақ көтеруін немесе облигацияларды сатып алу көлемін қысқартуын меңзейді, ал бұл фунт ұсынысын азайтады. Керісінше, бағаның өсу қарқынының бәсеңдеуі ақша-кредит саясатының жұмсаратынын білдіреді. Күтілгеннен жоғары көрсеткіш әдетте GBP бағамының нығаюына ықпал етеді.

Инфляция туралы жиі қойылатын сұрақтар

Инфляция тұтыну құрылымын көрсететін тауарлар мен қызметтер себеті бағасының өсуін өлшейді. Жалпы инфляция әдетте алдыңғы аймен (MoM) және өткен жылдың сәйкес кезеңімен (YoY) салыстырғандағы пайыздық өзгеріс түрінде көрсетіледі. Базалық инфляция геосаяси және маусымдық факторлардың әсерінен бағасы құбылуы мүмкін азық-түлік пен отын сияқты құбылмалы құрамдастарды есепке алмайды. Экономистер назар аударатын көрсеткіш осы базалық инфляция болып табылады. Инфляцияны басқаруға болатын деңгейде, әдетте 2% шамасында ұстап тұру міндеті жүктелген орталық банктер де оны нысаналы көрсеткіш ретінде пайдаланады.

Тұтыну бағаларының индексі (CPI) белгілі бір уақыт аралығындағы тауарлар мен қызметтер себеті бағасының өзгерісін өлшейді. Ол әдетте алдыңғы аймен (MoM) және өткен жылдың сәйкес кезеңімен (YoY) салыстырғандағы пайыздық өзгеріс түрінде көрсетіледі. Орталық банктер базалық CPI көрсеткішін нысанаға алады, өйткені ол бағасы құбылмалы азық-түлік пен отынды есепке алмайды. Базалық CPI 2%-дан асқанда, бұл әдетте пайыздық мөлшерлемелердің көтерілуіне әкеледі, ал 2%-дан төмендегенде, керісінше, мөлшерлемелер төмендейді. Жоғары пайыздық мөлшерлемелер валютаға қолдау көрсететіндіктен, инфляцияның жоғарылауы әдетте валюта бағамының нығаюына әкеледі. Инфляция төмендегенде кері құбылыс байқалады.

Бір қарағанда қисынға қайшы көрінгенімен, елдегі жоғары инфляция оның валютасының құнын арттырады, ал төмен инфляция, керісінше, төмендетеді. Себебі орталық банк жоғары инфляциямен күресу үшін әдетте пайыздық мөлшерлемелерді көтереді. Бұл қаражатын табысты орналастыру мүмкіндігін іздейтін инвесторлардан келетін халықаралық капитал ағынын ұлғайтады.

Бұрын инвесторлар инфляция жоғары болған кезде алтынға жүгінетін, өйткені ол өз құнын сақтайтын актив еді. Нарықта аса қатты тұрақсыздық туындағанда инвесторлар алтынды қорғаныш қасиеттері үшін әлі де жиі сатып алғанымен, көп жағдайда олай бола бермейді. Себебі инфляция жоғары болғанда орталық банктер онымен күресу үшін пайыздық мөлшерлемелерді көтереді. Жоғары пайыздық мөлшерлемелер алтынға теріс әсер етеді, өйткені пайыздық кіріс әкелетін активке инвестициялаумен немесе ақшаны депозиттік шотқа салумен салыстырғанда, алтын ұстаудың баламалы шығыны артады. Керісінше, инфляцияның төмендеуі әдетте алтынға оң әсер етеді: ол пайыздық мөлшерлемелердің төмендеуіне әкеліп, бұл бағалы металды неғұрлым тартымды инвестициялық баламаға айналдырады.