Негізгі тұжырымдар
- Трендке ілесу стратегиясы баға өсіп жатқан нарықта сатып алып, баға төмендеп жатқан нарықта сатады, содан кейін белгіленген ереже трендтің аяқталғанын көрсеткенге дейін әр позицияны ашық ұстайды.
- Трендке ілесу стратегиясы бес бөліктен тұрады: тренд сүзгісі, кіру ережесі, шығу ережесі, позиция көлемі және тәуекел лимиттері.
- Трендке ілесетін трейдерлер әдетте стоптарын бағаға ілестіріп жылжытады, өйткені бір ірі пайдалы мәміле көптеген шағын шығынды өтей алады, ал бекітілген пайда нысанасы мұндай мәмілені мерзімінен бұрын жабады.
- Пайдалы мәмілелердің үлесі көбіне жартысынан аз болады, бірақ ол 35% болып, орташа пайда орташа шығыннан үш есе көп болса да, математикалық күтім оң болады.
- Бүйірлік нарықтарда баға қайта-қайта кері бұрылып, жалған сигналдар береді. Осындай жалған сигналдар тізбегі трендке ілесудің басты осал тұсы саналады.
Трендке ілесу дегеніміз не?
Трендке ілесу дегеніміз баға өсіп келе жатқан нарықта сатып алып, баға төмендеп келе жатқан нарықта сататын және ереже трендтің аяқталғанын көрсеткенге дейін позицияны ашық ұстайтын сауда стратегиясы. Трендке ілесу бағаның қай жерде кері бұрылатынын болжауға тырыспайды. Алдымен баға өзгереді, содан кейін ережелер сол өзгеріске жауап береді.
Трендке ілесу екі бағытта да жұмыс істейді. Трендке ілесетін трейдер өсу трендінде ұзын позиция ашады, яғни сатып алады, ал төмендеу трендінде қысқа позиция ашады, яғни сатады. Бұрыннан белгілі ‚Äúшығынды ерте шектеп, пайданың өсуіне мүмкіндік бер‚Äù қағидасы осы тәсілдің мәнін ашады.
Зерттеушілер трендке ілесудің ең қарапайым нұсқасын уақыт қатарының импульсі деп атайды, өйткені стратегия нарықтағы ағымдағы бағаны сол нарықтың бұрынғы бағаларымен салыстырады. Ережелердің өзгерістерге қаншалықты жылдам жауап беретініне қарай позицияларды ұстау мерзімі бірнеше күннен немесе аптадан бірнеше айға дейін созылады. Тауарлық сауда кеңесшілері (CTA) деп аталатын ірі қорлар трендке ілесуді бір мезгілде көптеген нарықта қолданады, ал осы тәсілмен сауда жасайтын кез келген қатысушы трендке ілесуші болып саналады.
Трендке ілесу трендтер ұзаққа созылғанда ғана пайда әкеледі, сондықтан нарықтарда трендтің неліктен қалыптасатынын білген жөн.
Нарықтарда тренд неліктен қалыптасады?
Бағалар жаңа ақпаратқа баяу бейімделетіндіктен және трейдерлер топпен әрекет етуге бейім болғандықтан, нарықтарда тренд қалыптасады. Трендтің жалғасуына үш фактор ықпал етеді.
- Жаңалықтарға баяу жауап беру есеп жарияланғаннан кейін бағаның бірнеше күн немесе апта бойы бір бағытта қозғалуына мүмкіндік береді, өйткені трейдерлер өз көзқарастарын біртіндеп өзгертеді.
- Тобырлық мінез-құлық трендті күшейтеді: трейдерлер өзгелердің сатып алып жатқанын көріп, оларға қосылады.
- Ірі қорлардағы тәуекел лимиттері баға өсіп жатқан нарықта сатып алуға, ал төмендеп жатқан нарықта сатуға мәжбүрлеп, трендті одан әрі күшейтеді.
Трендке ілесу стратегиясы трендке қосылу және одан шығу ережелерінің жиынтығын білдіреді.
Трендке ілесу стратегиясы қалай жұмыс істейді?
Трендке ілесу стратегиясы саудадағы бес шешімді нақты ережелерге айналдырады, сондықтан трейдерге жорамал жасаудың қажеті болмайды.
- Тренд сүзгісі қай бағытта сауда жасау керегін анықтайды. Мысалы, баға 200 күндік жылжымалы орташа мәннен (MA) жоғары болғанда ғана сатып алуға рұқсат береді.
- Кіру ережесі мәмілені ашу сәтін белгілейді. Мысалы, бағаның соңғы 20 күндегі ең жоғары деңгейден жоғары жабылуы.
- Шығу ережесі мәмілені жабады. Мысалы, тренд жалғасқан сайын бағаға ілесетін жылжымалы стоп арқылы.
- Позиция көлемі қанша көлемде сауда жасау керегін анықтайды. Мысалы, әр мәміленің көлемі стоп-лосс іске қосылғандағы шығын шот қаражатының 1%-ына тең болатындай есептеледі.
- Тәуекел лимиттері жалпы тәуекелді шектейді. Мысалы, барлық ашық мәміле бойынша шот қаражатының тәуекелге ұшырауы мүмкін үлесіне шек қойылады.
Трендке ілесу стратегиясы әрдайым кеш кіріп, кеш шығады. Кіру ережесі трендтің расталуын күтетіндіктен, трейдер оның басталуын өткізіп алады. Шығу ережесі трендтің кері бұрылуын күтетіндіктен, трейдер соңында пайданың бір бөлігін жоғалтады. Бұл кідіріс әдейі қарастырылған, өйткені ереже трендтің орта тұсын ғана растай алады.

Бірінші ереже, яғни тренд сүзгісі, трендті анықтаудан басталады.
Трендке ілесу индикаторларымен трендті қалай анықтауға болады?
Трендке ілесетін трейдерлер графикті көзбен бағалаудың орнына нақты ереже арқылы трендті анықтайды. Кең таралған үш ереже бар.
- Бағаның жоғарылап келе жатқан MA-дан жоғары болуы өсу трендін, ал төмендеп келе жатқан MA-дан төмен болуы төмендеу трендін білдіреді.
- Біртіндеп жоғарылайтын максимумдар мен минимумдар өсу трендін, ал біртіндеп төмендейтін максимумдар мен минимумдар төмендеу трендін көрсетеді.
- Бағаның соңғы N күндегі ең жоғары деңгейден жоғары жабылуы жаңа өсу трендінің сигналы болады, ал төмендеу тренді үшін кері жағдай қолданылады. N есептеуге алынатын өткен кезеңді білдіреді, мысалы, 20 күн.
Осы үш ереженің ешқайсысына сәйкес келмейтін нарық бүйірлік нарық болып саналады. Мұнда трендке ілесу сигналдары жиі нәтиже бермейді.

Трендке ілесудің ең кең таралған бес индикаторы: MA, жылжымалы орташа мәндердің жақындасуы мен алшақтауы (MACD), орташа бағытталу индексі (ADX), Дончиан арнасы және орташа шынайы диапазон (ATR). Олардың әрқайсысы бөлек міндет атқарады.
| Индикатор | Нені көрсетеді? | Трендке ілесетін трейдерлер оны қалай қолданады? | Шектеуі |
|---|---|---|---|
| Жылжымалы орташа мән | Белгіленген күндер санындағы орташа баға | Бағаның жоғарылап келе жатқан орташа мәннен жоғары болуы өсу трендін білдіреді, ал қиылысулар кіру сигналын береді | Кешігеді, бүйірлік нарықтарда жалған сигналдар береді |
| MACD | Екі экспоненциалды жылжымалы орташа мәннің айырмасы | Трендтің бағыты мен импульсін растайды | Кешігеді, бүйірлік нарықтарда жиі қиылысады |
| ADX | Трендтің бағытын емес, күшін 0-ден 100-ге дейінгі шкалада көрсетеді | 25-тен жоғары мәндер сауда жасауға лайық күшті тренд болуы мүмкін екенін білдіреді | Бағыттың жоғары не төмен екенін көрсетпейді |
| Дончиан арнасы | Белгіленген күндер санындағы ең жоғары және ең төмен деңгейлер | Бағаның жоғарғы шекарадан жоғары жабылуы бұзып өту бойынша кіру сигналын береді | Көптеген бұзып өту сигналы расталмайды |
| ATR | Нарықтың орташа күндік диапазоны | Стопқа дейінгі қашықтық пен позиция көлемін анықтайды | Бағыт туралы ақпарат бермейді |
Трендке ілесудің барлық индикаторы кешігеді. Кестедегі әр индикатор өткен бағалар негізінде есептелетіндіктен, трендті ол басталғаннан кейін ғана растайды және бағаның әрі қарай қайда баратынын ешқашан болжамайды. ADX бағытты көрсетпейтіндіктен, трендке ілесетін трейдерлер оны MA немесе Дончиан арнасымен бірге қолданады.
Өсу трендінің жоғарылайтын минимумдары бойымен жүргізілген тренд сызығы сол трендті көрудің тағы бір тәсілі болып саналады. Көпшілік трейдер оған сену үшін бағаның сызыққа кемінде екі рет жанасқанын күтеді, ал үшінші жанасу оның сенімділігін арттырады.
Тренд сүзгісі белгіленгеннен кейін трейдерге кіру ережесі қажет. Трендке ілесудің негізгі үш стратегиясы кірудің үш түрлі тәсілін ұсынады.
Трендке ілесудің негізгі стратегиялары
Трендке ілесудің негізгі үш стратегиясы: жылжымалы орташа мәндердің қиылысуы, Дончиан арнасын бұзып өту және тренд ішіндегі кері шегіну. Үшеуінің де құрылымы бірдей: тренд сүзгісі, кіру, стоп-лосс және жылжымалы стоп арқылы шығу. Айырмашылығы тек кіру сәтінде.
| Стратегия | Кіру | Шығу | Артықшылығы | Кемшілігі |
|---|---|---|---|---|
| Жылжымалы орташа мәндердің қиылысуы | Жылдам орташа мән баяу орташа мәнді төменнен жоғары кесіп өтеді | Кері қиылысу немесе жылжымалы стоп | Қарапайым әрі түсінікті ережелер | Кешігеді, қозғалыстың едәуір бөлігі өтіп кетуі мүмкін |
| Дончиан арнасын бұзып өту | Бағаның 20 күндік максимумнан жоғары жабылуы | Бағаның қысқарақ кезеңдегі, мысалы, 10 күндегі минимумнан төмен жабылуы | Жаңа трендтерді бастапқы кезеңінде ұстауға мүмкіндік береді | Көптеген бұзып өту сигналы расталмайды |
| Тренд ішіндегі кері шегіну | Тренд аясында бағаның жылжымалы орташа мәнге қарай төмендеуі | Жылжымалы стоп | Стоп жақынырақ, пайда мен тәуекел арақатынасы тиімдірек | Күшті трендтерде кері шегіну мүлде болмауы мүмкін |
Жылжымалы орташа мәндердің қиылысу стратегиясы
Жылжымалы орташа мәндердің қиылысу стратегиясы жылдам MA баяу MA-ны төменнен жоғары кесіп өткенде сатып алады, ал жылдам MA қайтадан баяу MA-дан төмен түскенде позицияны жабады немесе қысқа позицияға ауысады. Ең кең таралған жұп 50 күндік және 200 күндік MA-дан тұрады, ал олардың өсуге бағытталған қиылысуы көбіне алтын қиылысу деп аталады.
Жылжымалы орташа мәндердің қиылысуының кемшілігі оның кешігуінде. 200 күндік MA баяу қозғалатындықтан, қиылысу пайда болғанша трендтің едәуір бөлігі өтіп кетуі мүмкін. Есептеу кезеңі қысқарақ жылдам жұптар ертерек жауап береді, бірақ бүйірлік нарықта көбірек жалған сигнал шығарады.
Дончиан арнасын бұзып өту стратегиясы
Дончиан арнасы белгіленген күндер санындағы ең жоғары және ең төмен деңгейлерді көрсетеді. Дончиан арнасын бұзып өту стратегиясы баға жоғарғы шекарадан жоғары жабылғанда сатып алады. Кіру үшін 20 күндік арна қолданылса, бағаның соңғы 20 күндегі ең жоғары деңгейден жоғары жабылуы ұзын позиция ашады. Шығу үшін қысқарақ арна пайдаланылады, мысалы, бағаның соңғы 10 күндегі ең төмен деңгейден төмен жабылуы.
Бұзып өту бойынша сауда жасайтын ең танымал топ 1980 жылдары трейдер Ричард Деннис оқытқан «тасбақа трейдерлер» болды. Әр позицияның көлемі 1 ATR қозғалысы шот қаражатының 1%-ына тең болатындай есептелді, ал стоп-лосс 2 ATR қашықтыққа қойылды. Осылайша бір мәміледегі тәуекел шамамен 2% болды.
Көптеген бұзып өту сигналы расталмай, баға Дончиан арнасының ішіне қайта оралады. Бұл жаңа трендтерді ерте ұстау үшін трейдер көтеретін шығын.

Тренд ішіндегі кері шегіну стратегиясы
Тренд ішіндегі кері шегіну стратегиясы алдымен трендтің орнығуын күтеді, содан кейін жаңа максимумда сатып алудың орнына баға MA-ға немесе тренд сызығына қарай шегінгенде сатып алады. Баға MA-ға дейін төмендеп, қайта өсе бастағанда кіру орындалады.
Тренд ішіндегі кері шегіну стратегиясында стоп-лосс кері шегіну минимумынан сәл төмен қойылады. Бұл бұзып өту кезіндегі стопқа қарағанда кіру нүктесіне жақынырақ. Жақын стоп мәміле сәтсіз болғанда шығынды азайтып, тренд қайта жалғасқанда пайда мен тәуекел арақатынасын жақсартады. Бірақ кейбір күшті трендтерде кері шегіну мүлде болмайды.
Әр кірудің шығу ережесі болуы қажет, ал трендке ілесетін трейдерлер үшін нәтижеге кіруден гөрі шығу көбірек әсер етеді.
Трендке ілесуде стоптар мен шығу ережелерін қалай белгілеу керек?
Трендке ілесетін трейдерлер бастапқы стоп-лоссты құбылмалылыққа негізделген қашықтыққа қояды, содан кейін оны бағаға ілестіріп жылжытады. Осылайша мәміленің қашан аяқталатынын пайда нысанасы емес, баға анықтайды. Құбылмалылықтың кең қолданылатын өлшемі ATR, яғни нарықтың орташа күндік диапазоны. Кіру нүктесінен ATR мәнінің 2–3 есесіне тең қашықтыққа қойылған стоп-лосс қалыпты күндік ауытқулардан тыс орналасады.
Трендке ілесу жүйелерінің көпшілігінде шығудың төрт тәсілі қолданылады.
| Шығу тәсілі | Ереже | Ең қолайлы қолданылуы |
|---|---|---|
| ATR негізіндегі стоп | Стоп кіру нүктесінен ATR мәнінің 2–3 есесіне тең қашықтыққа қойылады | Бастапқы стопты қалыпты баға шуынан тыс орналастыру |
| Жылжымалы стоп | Стоп бағамен бірге жоғары жылжиды, бірақ ешқашан төмендетілмейді | Тренд жалғасқан сайын пайданың бір бөлігін бекіту |
| Арна бойынша шығу | Бағаның соңғы 10 немесе 20 күндегі ең төмен деңгейден төмен жабылуы | Бұзып өту жүйелері |
| Қарама-қарсы сигнал | Жылдам орташа мән баяу орташа мәнді қайтадан жоғарыдан төмен кесіп өткенде шығу | Қиылысу жүйелері |
Трендке ілесетін трейдерлердің көпшілігі бекітілген пайда нысанасын қолданбайды. Мысалы, тәуекелге тігілген сомадан екі есе көп пайда түскенде жабу сияқты бекітілген нысана ірі пайдалы мәмілелерді ерте тоқтатып, жүйенің нәтижелілігін қамтамасыз ететін мәмілелерді жояды. Жылжымалы стоп пайдалы мәмілені тренд кері бұрылғанша ашық ұстауға мүмкіндік береді.
Жылжымалы стоп тек мәміле бағытында қозғалады: ұзын позицияда жоғары, қысқа позицияда төмен жылжиды.
Кіру нүктесінен стоп-лоссқа дейінгі қашықтық сауда көлемін де анықтайды. Бұл позиция көлемін есептеу арқылы жүзеге асады.
Трендке ілесу мәмілелері үшін позиция көлемін қалай есептеу керек?
Трендке ілесетін трейдерлер әр позицияның көлемін стоп-лосс іске қосылғандағы шығын шоттың шағын әрі тұрақты үлесіне тең болатындай есептейді. Сөзбен айтқанда, позиция көлемі шот көлемін бір мәміледегі тәуекел үлесіне көбейтіп, стопқа дейінгі қашықтыққа бөлу арқылы табылады.
Позиция көлемі = (Шот көлемі √ó Бір мәміледегі тәуекел үлесі) √∑ Стопқа дейінгі қашықтық
Шотта 10 000 доллар болып, бір мәміледегі тәуекел 1% болса, бір мәміледегі ықтимал шығын 100 долларды құрайды. Стоп-лосс кіру нүктесінен 4,00 қашықтықта орналасса, позиция көлемі 100 долларды 4,00-ге бөлу арқылы есептеліп, 25 бірлікке тең болады.
Құбылмалы нарықтарда позиция көлемі автоматты түрде кішірейеді. ATR мәні ұлғайса, стоп-лосс кіру нүктесінен алысырақ орналасады, ал формуладағы стоп қашықтығының артуы сол 100 доллар тәуекел үшін бірліктер санын азайтады.
Көптеген трейдер бір мәміледегі тәуекелді шамамен 1% немесе одан төмен деңгейде ұстайды. Сонда шығынды мәмілелер тізбегінен кейін де сауданы жалғастыруға жеткілікті капитал қалады. Трендке ілесетін трейдерлер жиі шығынға ұшырайтындықтан, бір мәміледегі тәуекелдің шағын болуы маңызды.
Трендке ілесетін трейдерлерде неліктен шығынды мәмілелер пайдалы мәмілелерден көп болады?
Нарық бүйірлік қозғалғанда бұзып өту мен қиылысу сигналдарының көпшілігі расталмайтындықтан, трендке ілесетін трейдерлерде шығынды мәмілелер көбірек болады. Ал стратегия орташа пайда орташа шығыннан бірнеше есе көп болғандықтан жұмысын жалғастырады. Трендке ілесу стратегияларында пайдалы мәмілелердің үлесі көбіне жартысынан аз болады.
Математикалық күтім бір мәміленің орташа нәтижесін өлшейді. Ол пайдалы мәмілелер үлесін орташа пайдаға көбейтіп, одан шығынды мәмілелер үлесі мен орташа шығынның көбейтіндісін шегеру арқылы табылады. R бір мәміледе тәуекелге тігілген соманы білдіреді. Екі кестедегі сандар тек түсіндіру үшін дөңгелектеліп берілген.
| Көрсеткіш | Мәні |
|---|---|
| Пайдалы мәмілелер үлесі | 35% |
| Орташа пайда | 3R |
| Орташа шығын | 1R |
| Бір мәміленің математикалық күтімі | (0,35 x 3R) минус (0,65 x 1R) = плюс 0,40R |
Мәмілелерінің 35%-ы пайдалы болып, орташа пайдасы орташа шығынынан үш есе көп жүйе бір мәміледен орта есеппен 0,40R табады.
Пайдалы мәмілелер үлесінің төмен болуы ұзақ шығын тізбектеріне де әкеледі. Шығынды мәмілелер тізбегі кестесінде бір мәміледегі тәуекелдің үш деңгейі бойынша қатарынан сегіз шығын көрсетілген. Әр келесі шығын азайған шот көлемінен есептеледі.
| Бір мәміледегі тәуекел | Қатарынан 8 шығыннан кейін шотта қалатын қаражат | Жалпы шығын |
|---|---|---|
| 0,5% | шамамен 96,1% | шамамен 3,9% |
| 1% | шамамен 92,3% | шамамен 7,7% |
| 2% | шамамен 85,1% | шамамен 14,9% |
Пайдалы мәмілелер үлесінің төмен болуы трендке ілесу үшін қалыпты жағдай. Бір мәміледегі шағын тәуекел трейдерге ережелерді ұстануды жалғастырып, ірі тренд пайда болғанда да саудада қалуға мүмкіндік береді.
Есептелген мысал тренд сүзгісін, кіруді, стоп-лоссты, позиция көлемін және шығуды бір мәміле аясында біріктіреді.
Трендке ілесу мысалы
Трендке ілесу мәмілесі тренд сүзгісінен бастап түпкілікті шығуға дейін алты қадамнан өтеді. Мұндағы сандар тек түсіндіру үшін дөңгелектеліп берілген және нақты нарыққа, күнге немесе бағаға қатысты емес.
- Тренд сүзгісін тексеріңіз және бағаның 200 күндік MA-дан жоғары екенін растаңыз. Бұл тек ұзын позицияларға рұқсат берілетінін білдіреді.
- Бұзып өту кезінде кіріңіз: баға 100,00 деңгейіндегі 20 күндік максимумнан жоғары жабылғанда мәміле ашыңыз.
- Стоп-лоссты қойыңыз: оны кіру нүктесінен 2 ATR төмен орналастырыңыз. ATR 2,00 болса, стоп-лосс 96,00 деңгейінде, яғни 4,00 қашықтықта болады.
- Позиция көлемін есептеңіз: бір мәміледегі тәуекел 1% болсын. Шотта 10 000 доллар болғандықтан, тәуекел 100 долларды құрайды. 100 долларды 4,00-ге бөлгенде, позиция көлемі 25 бірлік болады.
- Стопты бағаға ілестіріп жылжытыңыз: баға өскен сайын оны ең жоғары жабылу бағасынан 2 ATR төмен ұстаңыз.
- Мәмілені жабыңыз: баға жылжымалы стоптан төмен жабылғанда шығыңыз.
Мысалдағы мәміле екі түрлі аяқталуы мүмкін. Тренд ерте тоқтаса, баға 96,00-ге түсіп, стоп-лосс мәмілені 100 доллар, яғни 1R шығынмен жабады. Тренд жалғасса, жылжымалы стоп бағаға ілесіп жоғарылайды және тренд ақырында кері бұрылғанда пайданың бір бөлігін бекітеді.

Бір ережелер әртүрлі нарықта мүлде басқа нәтиже беруі мүмкін.
Трендке ілесуге қандай нарықтар қолайлы?
Трендке ілесуге ұзақ әрі тұрақты қозғалыс жасай алатын өтімді нарықтар қолайлы. Оларға негізгі форекс валюта жұптары, алтын, мұнай және қор индекстері жатады.
Трендке ілесу жөніндегі зерттеу нәтижелері бір мезгілде көптеген нарықта сауда жасайтын портфельдерге негізделген. Сол ережелерді бір немесе екі нарықта қолданатын трейдердің нәтижелері құбылмалырақ болады. Себебі бір нарық айлар бойы бүйірлік қозғалыста қалуы мүмкін, ал ауқымды портфельдегі нарықтардың бірінде көбіне тренд болады.
Криптовалюталарда күшті трендтер болуы мүмкін, бірақ олардың құбылмалылығы өте жоғары. Сондықтан бір мәміледегі тәуекелді өзгертпеу үшін стоптар алысырақ қойылып, позиция көлемі кішірейтілуі керек.
Дәл осы нарықтар ұзақ уақыт бойы бүйірлік қозғалыста да болады. Мұндай жағдайда трендке ілесу қиындыққа тап болады.
Трендке ілесу қай кезде қиындыққа тап болады?
Трендке ілесу үшін ең қиын жағдай бүйірлік нарықта туындайды: баға сигнал беріп, кейін қайта-қайта кері бұрылады. Бұл құбылыс whipsaw деп аталады. Шығынды кезеңдердің көпшілігін төрт осал тұс түсіндіреді.
- Бүйірлік нарықтардағы қайталанатын жалған сигналдар бұзып өту мен қиылысуларды жинала келе елеулі сомаға айналатын шағын шығындарға әкеледі.
- Күрт кері бұрылулар пайданың бір бөлігін жоғалтады, өйткені шығу ережесі мәмілені жаппас бұрын трендтің аяқталғанын растайтын белгі күтеді.
- Сауда шығындары жылдам жүйелерде пайданың көбірек бөлігін алады. Себебі есептеу кезеңі қысқа жүйелер жиі сауда жасап, әр жолы спред пен комиссия төлейді.
- Сигнал жылдамдығы ымыраға келуді талап етеді: жылдам ережелер ерте жауап береді, бірақ жалған сигналдары көбірек; баяу ережелердің жалған сигналдары азырақ, алайда олар кешірек кіреді.

Трендке ілесудің осал тұстары бұл стратегия әлі де жұмыс істей ме деген орынды сұрақ туғызады.
Трендке ілесу әлі де жұмыс істей ме?
Иә, ұзақ жылдардағы зерттеулер трендке ілесудің орташа кірістілігі оң болғанын көрсетеді, бірақ стратегия әр кезеңде пайда әкеле бермейді.
Moskowitz, Ooi және Pedersen (2012) авторларының Journal of Financial Economics журналында жарияланған зерттеуі 58 өтімді фьючерстік нарықта уақыт қатарының импульсін анықтады. Нарықтағы‚Äô бұрынғы кірістілік үрдісі жалғасуға бейім болған. Трендке ілесу дәл осы заңдылықты пайдаланады.
Hurst, Ooi және Pedersen (2017) авторларының Journal of Portfolio Management журналында жарияланған зерттеуінде трендке ілесу стратегиясы 1880 жылдан басталатын деректермен тексерілді. Зерттеу тауарлар, акция индекстері, облигациялар және валюталар бойынша 67 нарықты қамтыды. Осы ұзақ тарихи кезеңде трендке ілесудің орташа кірістілігі оң болғаны анықталды.
Екі зерттеу де жеке нарықтарды емес, көптеген нарықтан тұратын әртараптандырылған портфельдерді тексерді. Нәтижелер сауда шығындарына және шығынды мәмілелер тізбегі кезінде ережелерді ұстануға да байланысты. Бұрынғы нәтижелер болашақ нәтижелерге кепілдік бермейді. Трендке ілесу нарықтағы ұзақ сатылым толқындары кезінде жиі жақсы нәтиже көрсеткен, өйткені баға түскенде ережелер қысқа позицияларға ауысуға мүмкіндік береді. Алайда ол әрбір сатылым толқынында жақсы нәтиже берген жоқ.
Трендке ілесудегі сәтсіздіктердің көпшілігі трейдерлердің ережелерді қалай қолданатынына байланысты, сондықтан жиі кездесетін қателерді білген жөн.
Трендке ілесудегі жиі кездесетін қателер
Трендке ілесудегі ең жиі қателер: пайдалы мәмілелерді ерте жабу және шығынды мәмілелер тізбегі кезінде ережелерден бас тарту. Алты қате қайта-қайта кездеседі.
- Пайданы тым ерте бекіту барлық шағын шығынды өтейтін ірі пайдалы мәмілелерді жабады.
- Стоп-лоссты бағадан алыстату жоспарланған шағын шығынды үлкен шығынға айналдырады.
- Есептеу кезеңін тарихи сынақта ең жақсы нәтиже бергені үшін таңдау тарихи деректерге шамадан тыс бейімдеу болып саналады. Бұрынғы деректерге икемделген есептеу кезеңі жаңа деректерде жиі нәтиже бермейді.
- Тарихи сынақ нәтижесі мінсіз көрінгенше сүзгілер қосу тым көп мәмілені алып тастайды. Соның салдарынан жүйе өзі ұстауға арналған трендтерді ұстай алмай қалады.
- Шот құлдыраған кезде стратегиядан бас тарту келесі тренд шығындарды өтеуі мүмкін сәттің дәл алдында ережелерден бас тартуды білдіреді.
- Тренд расталғанға дейін кіру трендке ілесуді жорамалға айналдырады, ал ерте кірулер жиірек сәтсіздікке ұшырайды.
Ережелерді саудада қолданбас бұрын өткен деректерде тарихи сынақтан өткізу шығынды мәмілелер тізбегінің қанша уақытқа созылғанын және шот құлдырауының қаншалықты терең болғанын көрсетеді.
Трендке ілесу сауда жасаудың бірнеше тәсілінің бірі ғана. Оны ең жақын стратегиялармен салыстыру қай жағдайда қолдануға болатынын көрсетеді.
Трендке ілесуді басқа стратегиялармен салыстыру
Трендке ілесу өсіп жатқан активті сатып алып, позицияны ұстайды; орташа мәнге қайту стратегиясы шамадан тыс қозғалысқа қарсы сауда жасап, бағаның орташа мәнге оралуына бәс тігеді; ал импульстік сауда соңғы кірістілік бойынша активтерді саралайды немесе сол кірістілік бағытына ілеседі.
| Сипаттама | Трендке ілесу | Орташа мәнге қайту | Импульстік сауда |
|---|---|---|---|
| Негізгі идея | Басталған қозғалыс жалғасады | Баға орташа мәніне оралады | Соңғы уақытта жоғары нәтиже көрсеткен активтер алда болуын жалғастырады |
| Ең қолайлы нарық | Тренді бар нарықтар | Бүйірлік нарықтар | Айқын көшбасшылары бар нарықтар |
| Пайдалы мәмілелердің әдеттегі үлесі | Көбіне жартысынан аз | Көбіне жоғарырақ | Жүйенің құрылымына қарай өзгереді |
| Пайда мен шығын | Көптеген шағын шығын, бірнеше ірі пайда | Көптеген шағын пайда, ара-тұра ірі шығын | Жүйенің құрылымына байланысты |
| Кең таралған индикаторлар | Жылжымалы орташа мәндер, Дончиан арнасы, ADX, ATR | RSI, Боллинджер жолақтары | Өзгеру қарқыны, салыстырмалы күш бойынша саралау |
| Негізгі тәуекел | Бүйірлік нарықтардағы қайталанатын жалған сигналдар | Орташа мәнге қайтпайтын күшті тренд | Көшбасшы активтердің күрт кері бұрылуы |
Трендке ілесу мен орташа мәнге қайтуды салыстыру
Трендке ілесу басталған қозғалыс жалғасады деп күтеді, ал орташа мәнге қайту стратегиясы бағаның орташа мәніне оралуын күтеді. Трендке ілесу тренді бар нарықтарда ең жақсы жұмыс істейді: пайдалы мәмілелер үлесі төмен, бірақ бірнеше ірі пайдалы мәміле болады. Орташа мәнге қайту бүйірлік нарықта ең жақсы жұмыс істейді: пайдалы мәмілелер үлесі жоғарырақ, бірақ күшті тренд басталып, баға қайтып оралмаса, ірі шығын қаупі бар.
Кейбір трейдер екі стратегияны қатар қолданады, өйткені біреуі қиындыққа тап болғанда, екіншісі көбіне жақсы нәтиже көрсетеді.
Трендке ілесу мен импульстік сауданы салыстыру
Трендке ілесу мен импульстік сауда бір-біріне жақын, бірақ бұл екі атау әрдайым бір стратегияны білдірмейді. Уақыт қатарының импульсі нарықтағы бағаның өзінің өткен деңгейімен салыстырғанда өскен-өспегенін тексереді. Бұл трендке ілесуге өте жақын. Нарықаралық импульс көптеген нарықты өзара салыстырып саралайды, содан кейін ең күштілерін сатып алып, ең әлсіздерін сатады. Бұл басқа стратегия. Сондай-ақ трендке ілесу әдетте позицияларды ұзағырақ ұстап, жылжымалы стоп сияқты автоматты ережелермен шығады.
Жиі қойылатын сұрақтар
Трендке ілесу жақсы стратегия ма?
Трендке ілесу бірнеше ірі пайдалы мәміле мүмкіндігі үшін пайдалы мәмілелердің төмен үлесі мен ұзақ шығын тізбектерін қабылдай алатын трейдерлерге сай келуі мүмкін. Трендке ілесу пайдаға кепілдік бермейді. Нәтижелер шығындарға, бір мәміледегі тәуекелге және шот құлдыраған кезде ережелерді ұстануға байланысты. Мәмілелерінің көпшілігі пайдалы болғанын қажет ететін трейдерлерге трендке ілесуді жалғастыру көбіне қиынға соғады.
Трендке ілесудің ең жақсы индикаторы қайсы?
Трендке ілесудің жалғыз үздік индикаторы жоқ, өйткені әр индикатордың міндеті бөлек. Ең көп қолданылатыны жылжымалы орташа мәндер, себебі бір MA әрі тренд сүзгісі, әрі кіру сигналы бола алады. Трендке ілесетін көптеген трейдер тренд күшін өлшеу үшін ADX-ті, ал стоп қашықтығын белгілеу үшін ATR-ді қосады.
Трендке ілесуші деген кім?
Трендке ілесуші дегеніміз баға өсіп жатқан нарықта сатып алып, баға төмендеп жатқан нарықта сататын және ереже трендтің аяқталғанын көрсеткенге дейін әр позицияны ашық ұстайтын трейдер немесе қор. Трендке ілесуші бағаға жауап береді және оның ең жоғары не ең төмен нүктесін болжауға тырыспайды. Қорлар арасында трендке ілесудің ең танымал өкілдері тауарлық сауда кеңесшілері (CTA) болып саналады.
Трендке ілесу мен тренд бойынша сауда бір ұғым ба?
Иә, трендке ілесу және тренд бойынша сауда атаулары көбіне тренд бағытында сауда жасау деген бір ұғымды білдіреді. Трендке ілесу әдетте кіруі мен шығуы автоматты ережелерге бағынатын, нақты ережелерге негізделген жүйені білдіреді. Тренд бойынша сауда кеңірек ұғым, оған графикті субъективті бағалау арқылы қабылданатын шешімдер де кіруі мүмкін.
Трендке ілесуді қысқа таймфреймдерде қолдануға бола ма?
Иә, трендке ілесу ережелерін сағаттық графиктер сияқты қысқа таймфреймдерде қолдануға болады. Бірақ қысқарақ таймфреймдерде жалған сигналдар мен шығындар көбірек болады. Әр мәміледе спред төленеді, ал қысқа таймфреймдегі жүйе әлдеқайда жиі сауда жасайды. Сондықтан шығындар әр пайданың көбірек бөлігін алады. Қысқа таймфреймдердегі трендтер де әдетте шағынырақ болады, бұл трендке ілесу сүйенетін ірі пайдалы мәмілелер үшін мүмкіндікті азайтады.



















